Website: vigorhealth.com.vn
    Tổng đài: 1900 1856 - Điện thoại: 3931 2889 / 3911 5315

SỐC PHẢN VỆ VÀ CÁCH SƠ CẤP CỨU SỐC PHẢN VỆ

Sốc phản vệ là hiện tượng suy hô hấp và tuần hoàn nhanh chóng với nguyên nhân là do phản vệ. Sốc phản vệ rất dễ gây tử vong.

(Bài viết có sự tham vấn chuyên môn của Thạc sĩ - Bác sĩ Đặng Thanh Huy thuộc chuyên khoa Nội tổng quát tại Phòng khám đa khoa Vigor Health)

Sốc phản vệ là gì?

Sốc phản vệ tiếng Anh là Anaphylactic Shock. Về mặt bệnh học, trước hết có hiện tượng sốc, nguyên nhân chính là do phản vệ. Dễ hiểu dễ nhớ!

Vậy sốc là gì?

Sốc là hiện tượng suy hô hấp và tuần hoàn nhanh chóng. Trong đó

- Hô hấp bị suy là do đường thở tắc nghẽn vì lớp niêm mạc sưng, phù nề làm cho nạn nhân không thở được.

- Còn tuần hoàn bị suy là do toàn bộ mạch máu bỗng nhiên dãn rộng ra khiến tụt huyết áp cấp. Bên cạnh đó nguyên nhân dẫn đến suy tuần hoàn còn do mạch máu bỗng dưng tăng tính thấm, nước trong máu bị thoát ra bên ngoài. Tình trạng này giống như hệ thống cấp nước toàn thành phố tụt áp đột ngột, gây bể hàng loạt ống nước vậy.

Chính vì vậy sốc rất nguy hiểm, nó có thể ảnh hưởng trên diện rộng, đến toàn bộ cơ thể và nguy hiểm hơn là gây tử vong.

Còn phản vệ là sao?

Phản vệ là phản ứng dị ứng. Khi tiếp xúc với chất lạ, cơ thể chúng ta sẽ trở nên nhạy cảm và ào ạt tiết ra các chất vận mạch, histamin để chống trả. Các chất tiết ra này làm giãn mạch máu và tăng tính thấm toàn bộ mạch máu. Lúc này toàn bộ niêm mạc hô hấp sẽ bị sưng phù, gây suy hô hấp cấp, đe dọa đến tính mạng.

Ở những người nhạy cảm, phản ứng phản vệ có thể diễn ra trong vòng vài phút đến vài giờ sau khi tiếp xúc với tác nhân gây dị ứng đặc hiệu.

Tác nhân nào gây ra sốc phản vệ?

Vì phản vệ là phản ứng dị ứng nên hầu như bất cứ tác nhân nào gây dị ứng, kể cả nọc rắn, phấn hoa, nhựa cây, thực phẩm hay thuốc gây dị ứng… đều có khả năng gây ra phản vệ.

Ở nước ngoài, nhiều trường hợp sốc phản vệ chỉ vì ăn đậu phộng (lạc). Trường hợp này bạn có thể gặp trong cuốn tiểu thuyết Da Vinci Code (Mật mã Da Vinci). Trong tiểu thuyết có nói đến một nhân vật bị cho ăn cái bánh bơ đậu phộng xong là chết ngay không kịp ngáp. Đấy là một ví dụ của sốc phản vệ đấy.

Có một số trường hợp đặc biệt là người bệnh có phản ứng phản vệ nhưng không rõ nguyên nhân.

Cách phát hiện sốc phản vệ

Sốc phản vệ hoàn toàn nguy hiểm và có thể ảnh hưởng đến cả tính mạng. Vậy làm thế nào để chúng ta phát hiện trường hợp sốc phản vệ để kịp thời xử lý?

Khi có phản ứng phản vệ môi nạn nhân sẽ sưng lên, niêm mạc bên trong họng cũng có thể bị sưng làm nạn nhân khó thở, thở khò khè và sốc. Ngoài ra phản vệ có thể kèm theo các triệu chứng khác như choáng váng, vật vã, thay đổi tri giác, đau quặn bụng, buồn nôn, ói mửa hay tiêu chảy.

Cách xử lý trường hợp sốc phản vệ

1. Gọi cấp cứu ngay. Với các trường hợp sốc phản vệ bạn không nên chủ quan. Dù cho xử lý được tình huống hay không, hãy gọi cấp cứu để có sự trợ giúp từ đội ngũ y tế, hạn chế gây nguy hiểm đến tính mạng.

2. Kiểm tra các thuốc điều trị đặc hiệu bệnh nhân có thể luôn mang theo bên mình để cắt cơn phản vệ như bút tiêm Epinephrine tự động (auto-injector), chẳng hạn EpiPen. Cho bệnh nhân dùng thuốc theo hướng dẫn, thường là cắm bút tiêm vào đùi bệnh nhân và giữ trong vài giây. Xoa vùng tiêm trong khoảng 10 giây để thuốc mau hấp thu.

3. Đặt nạn nhân nằm ngửa, nâng cao chân.

4. Nới lỏng quần áo giúp dễ thở và đắp ấm cho bệnh nhân. Lưu ý không nên cho bệnh nhân uống nước.

5. Nếu có nôn ói hay chảy máu miệng, hãy đặt nạn nhân nằm nghiêng để tránh làm bệnh nhân bị hít sặc.

6. Nếu không có dấu hiệu tuần hoàn (hô hấp, ho hay cử động), hãy tiến hành hồi sức tim phổi.

Lưu ý

Với trường hợp đã có tiền sử phản vệ trước đó, hãy luôn mang theo các thuốc giải dị ứng. Như Epinephrine (Adrenalin) là thuốc phổ biến nhất sử dụng trong những phản ứng dị ứng nghiêm trọng dưới dạng thuốc chích. Bệnh nhân cũng nên mang theo người thuốc khác có tác dụng kháng histamine, chẳng hạn như Diphenhydramine (Benadryl). Bởi vì tác dụng của Epinephrine chỉ tạm thời nên sau khi dùng thuốc bệnh nhân vẫn nên đến cơ sở y tế để được khám và điều trị cắt cơn phản vệ.

TEL
GIỜ LÀM VIỆC
  • Từ thứ 2 đến thứ 7
  • Sáng: 07:30 - 11:30
  • Chiều: 01:00 - 08:00
  • Chủ nhật
  • Sáng: 07:30 - 11:30
Đặt lịch khám
→ Kết nối với chúng tôi
ĐĂNG KÝ NHẬN TIN TỪ VIGOR HEALTH
GO
Banner
CẢM NGHĨ KHÁCH HÀNG
  • cover ALL INTENSIVE CARE
  • Khám chữa bệnh
  • chuyên khoa sâu
  • www.vigorhealth.com.vn
  • 102A Trương Định, Phường 9 Quận 3, TpHCM
  • Tổng đài: 1900 1856
  • Tel: (028) 3931 2889 - (028) 3911 5315
  • Top